Dieperik - Naar de kelder >> Kelder >> Leidse Post

Strooizout en botbreuken

De doorgaande routes binnen Leiden zijn inmiddels vrij van ijzel en goed begaanbaar. Ook de voetpaden zijn over het algemeen weer veilig. Toch blijft het oppassen, want ook tijdens het schaatsen kan een onverhoedse valpartij akelige gevolgen hebben. Over ijservaring en brugje koppen. Het vriest dat het kraakt. Artis heeft de pinguïns binnengehaald en de Friese Elfstedentocht is al gereden. Vorig jaar beleefde Nederland ook al een strenge winter, die gepaard ging met de nodige ijzel. Voor velen is dat een leerschool geweest, want dit jaar zijn er beduidend minder ongelukken gebeurd. Volgens de wachtcommandant van de Leidse politie zijn de wegen in Leiden goed begaanbaar en is er nauwelijks sprake van overlast. "Door de ervaring van vorig jaar hebben de automobilisten hun rijgedrag aangepast. Daarnaast viel de ijzel in het begin van de vakantieperiode, zodat er minder woon-werk verkeer op straat was. Sommige trottoirs kunnen nog wel glad zijn, omdat de mensen minder strooien. Vroeger onderhielden zij zelf de stoep voor hun huis door het strooiden van zout of as.'' Voor strooizout kunnen particulieren gratis terecht bij de wijkonderkomens van de dienst Milieu en Beheer van de gemeente Leiden. Risico's Volgens de traumatoloog A. van Vugt van het Academisch Ziekenhuis Leiden zijn vooral ouderen een kwetsbare groep als het gaat om valpartijen door ijzel. Zij zijn minder vast ter been en hun botten zijn over het algemeen brozer. Schoeisel met hakken of leren zolen is daarom dan ook uit den boze. Van Vugt raad aan om schoenen met spek- of profielzolen aan te trekken, eventueel gecombineerd met ijzers. Daarnaast kan een wandelstok met een scherpe punt bij het lopen extra houvast geven. Dokter Van Vugt is tevens hoofd van het centrum Eerste Hulp en kent als geen ander de risico's van de winterse ijspret. De slachtoffers zijn onder te verdelen in de twee categorieën 'op het ijs' en 'buiten het ijs'. Buiten het ijs zijn er deze winter weinig slachtoffers gevallen. Men wapende zich tegen de gladheid of bleef binnenshuis. Anders is het gesteld met de categorie op het ijs. Botbreuken "Het aantal schaatsers dat hier met botbreuken of andere verwondingen binnenkomt, wordt dikwijls onderschat. De vorige winter was het twee weekenden na elkaar mooi schaatsweer. Per weekend hebben wij toen 250 mensen met botbreuken behandeld. En in de andere Leidse ziekenhuizen was het al net zo druk. Ook dit jaar houdt mijn gezin er weer rekening mee dat ik in de weekenden van 's morgens acht tot 's avonds twaalf uur moet werken. En vanwege het gunstige schaatsweer heeft de gipsverband-meester zich al extra beschikbaar gesteld.'' Veel letsel kan voorkomen worden door deugdelijk materiaal. Schaatsen moet gezien worden als iedere andere sport; het materiaal moet aangepast worden aan het niveau van de beoefenaar. "Kinderen en beginners kunnen het beste beginnen op een 'Zandstraatje', dat is de moderne versie van de Friese doorloper. En bij kinderen kunnen polsbeschermers veel ellende voorkomen.'' Leidse ziekte Gevorderde schaatsers moeten met andere zaken rekening houden. "Een afgesloten skibril kan voorkomen dat er beschadigingen aan het oog ontstaan door bevriezing van de oogbol en de invloed van ultraviolet licht. Door de bril zijn ook de scheuren in het ijs beter waarneembaar, zodat valpartijen voorkomen kunnen worden. Dat loont de moeite want het genezen van een pols- of armfractuur vergt al gauw vier tot zes weken en het herstel van een enkel- of onderbeenfractuur kost maar liefst twee tot drie maanden.'' Naast de botbreuken behandelt het centrum Eerste Hulp de gevolgen van de beruchte Leidse ziekte 'brugje koppen'. "De schaatsers nemen een flinke aanloop en glijden gehurkt onder de brug door. Door een foute inschatting komen sommigen te vroeg omhoog. Een scalpeerverwonding kan het gevolg zijn, maar ook schedel- of hersenletsel. In het ernstigste geval kan iemand zijn nek breken en vanaf zijn hoofd verlamd raken. Let daarom goed op en kom niet te vroeg omhoog, want voorkomen is beter dan genezen!'', aldus Van Vugt